ΑΠΟΔΕΙΞΗ, η (ουσιαστικό)

 

 ΑΠΟΔΕΙΞΗ, η (ουσιαστικό)

Ορισμός: Η συγκινητική, πλην εντελώς μάταιη ψευδαίσθηση ότι η λογική μπορεί με κάποιον τρόπο να νικήσει το ανθρώπινο πείσμα. Μια αλυσίδα επιχειρημάτων που κατασκευάζουμε προσεκτικά, προκειμένου να πείσουμε κάποιον για κάτι που έχουμε ήδη αποφασίσει ότι ισχύει από την αρχή, κυρίως επειδή έτσι μας βολεύει.

Η έννοια της «απόδειξης» αλλάζει δραματικά ανάλογα με τον τομέα στον οποίο προσπαθείς να την πουλήσεις:

1. Στα Μαθηματικά

Είναι η σαδιστική τέχνη του να γεμίζεις τέσσερις πίνακες με ακαταλαβίστικα σύμβολα, ιερογλυφικά και ελληνικά γράμματα, μόνο και μόνο για να καταλήξεις με ύφος χιλίων καρδιναλίων στο συμπέρασμα ότι αν έχεις δύο μήλα και σου δώσουν άλλα δύο, έχεις τέσσερα.

Σημείωση: Όταν ένας μαθηματικός γράφει σε ένα βιβλίο ότι «η απόδειξη του θεωρήματος αφήνεται ως άσκηση για τον αναγνώστη», σημαίνει ότι ούτε ο ίδιος έχει την παραμικρή ιδέα πώς να το αποδείξει και απλώς επικαλείται την αυθεντία του ελπίζοντας οτι δεν θα το καταλάβεις.

2. Στη Φιλοσοφία

Η απεγνωσμένη προσπάθεια ενός ανθρώπου με υπερβολικά πολύ ελεύθερο χρόνο να πείσει έναν άλλον, εξίσου άνεργο, ότι κανένας από τους δύο δεν υπάρχει πραγματικά. Οι φιλόσοφοι περνούν τη ζωή τους ψάχνοντας την απόδειξη της Ύπαρξης, της Αλήθειας και της Ηθικής. Όπως είχε πει κι ο Καρτέσιος: "Σκέφτομαι, άρα υπάρχω". Η μεγαλύτερη απόδειξη βέβαια ότι ο Καρτέσιος υπήρχε, δεν ήταν η σκέψη του, αλλά το γεγονός χρωστουσε στον ταβερνιάρη το λογαριασμό για τη ρετσίνα της εβδομάδας. Διοτι για τον κάπελα το χρέος μαζί με τον Καρτέσιο υπάρχει και παραυπάρχει!

3. Στις Θεωρίες Συνωμοσίας

Εδώ μπαίνουμε στο πεδίο της μαγείας! Στον υπέροχο κόσμο του ίντερνετ, η έννοια της απόδειξης έχει υποστεί πλήρη ανατροπή. Εδώ ισχύει ο Χρυσός Κανόνας: Η παντελής έλλειψη αποδείξεων είναι η απόλυτη απόδειξη.Δεν υπάρχουν στοιχεία ότι οι σαύρες-Ελοχίμ ελέγχουν τις τράπεζες; «Ε, βέβαια δεν υπάρχουν, βλάκα! Τόσο καλά το έχουν συγκαλύψει το σύστημα!».

Μια θολή φωτογραφία, βγαλμένη με κάμερα από Nokia του 2004, που δείχνει ένα φωτάκι στον ουρανό, είναι αδιάσειστο επιστημονικό ντοκουμέντο. Αντίθετα, μια μελέτη 5.000 σελίδων από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης είναι προφανώς "πληρωμένη από τη Νέα Τάξη Πραγμάτων".

4. Στην Ελληνική Καθημερινότητα (Η Ιερή Απόδειξη Λιανικής)

Και κάπου εδώ, η φιλοσοφία και η επιστήμη υποκλίνονται μπροστά στο ελληνικό ταμείο του σούπερ μάρκετ. Η «απόδειξη» στην Ελλάδα δεν είναι ένα λογικό επιχείρημα. Είναι ένα μικρό, τοξικό κομματάκι θερμικού χαρτιού που χωρίζει έναν νομοταγή πολίτη από έναν αρχιμαφιόζο φοροφυγά.

Είναι το μαγικό χαρτάκι που κρατάει όρθιο το ΑΕΠ της χώρας. Η πιο κλασική ελληνική φιλοσοφική ερώτηση δεν είναι το *"Τι είναι το Είναι;", αλλά το:

"Να σου κόψω απόδειξη ή να στο αφήσω 1,5 ευρώ πιο φθηνά;"*

Εκείνη τη στιγμή, ο μέσος καταναλωτής παθαίνει εγκεφαλικό βραχυκύκλωμα, παλεύοντας ανάμεσα στον πατριωτισμό και την προσφορά στον παστουρμά. Το υπέροχο με τη φορολογική απόδειξη είναι η παραδοξότητά της: Είναι το μοναδικό χαρτί στον πλανήτη που επιβεβαιώνει μια συναλλαγή, αλλά το μελάνι της εξαφανίζεται ως διά μαγείας αν την αφήσεις μια ώρα στον ήλιο. Ακριβώς, δηλαδή, όπως ξεθωριάζουν και οι τύψεις του φοροφυγά μόλις βγει από το μαγαζί.