«Ο Αρχιμήδης θα μνημονευθεί όταν ο Αισχύλος θα έχει λησμονηθεί, διότι οι γλώσσες πεθαίνουν, μα οι μαθηματικές ιδέες όχι.» G.Hardy


Πέμπτη 21 Μαΐου 2026

Coriolis


 #Σανσημερα #ΜαθηΜαγικοΗμερολογιο

Σαν σήμερα, το 1972, γεννήθηκε ο Γάλλος μηχανικός και μαθηματικός.

Γκασπάρ-Γκυστάβ ντε Κοριόλις (21 Μαΐου 1792 – 19 Σεπτεμβρίου 1843) Γάλλος μηχανικός και μαθηματικός που περιέγραψε πρώτος τη δύναμη Coriolis (Κοριόλις) — ένα φαινόμενο που επηρεάζει την κίνηση πάνω σε ένα περιστρεφόμενο σώμα και το οποίο είναι υψίστης σημασίας για τη μετεωρολογία, τη βλητική και την ωκεανογραφία. Ενώ οι διαφορές στην ατμοσφαιρική πίεση τείνουν να ωθούν τους ανέμους σε ευθείες διαδρομές, οι άνεμοι ακολουθούν τελικά καμπύλες πορείες πάνω από τη Γη.

Το 1835, ο Coriolis έδωσε για πρώτη φορά τη μαθηματική περιγραφή αυτού του φαινομένου, χαρίζοντας το όνομά του στη δύναμη Coriolis. Καθώς ο αέρας αρχίζει να ρέει από την υψηλή προς τη χαμηλή πίεση, η Γη περιστρέφεται κάτω από αυτόν, με αποτέλεσμα ο άνεμος να φαίνεται ότι ακολουθεί μια καμπύλη τροχιά. Στο Βόρειο Ημισφαίριο, ο άνεμος στρίβει προς τα δεξιά σε σχέση με την κατεύθυνση της κίνησής του. Στο Νότιο Ημισφαίριο, στρίβει προς τα αριστερά. Η δύναμη Coriolis είναι μηδενική στον ισημερινό.

 Ο Coriolis ήταν ένας ιδιαίτερα σεβαστός καθηγητής στο σύστημα των γαλλικών σχολών μηχανικών. Έχει αναγνωριστεί εδώ και καιρό ως ο άνθρωπος που προσδιόρισε πρώτος ότι η κινητική ενέργεια εκφράζεται σωστά από τον τύπο 1/2}mv^2, ενώ ήταν και εκείνος που επινόησε τον όρο «έργο» (travail) για να αναπαραστήσει το γινόμενο της δύναμης επί την απόσταση.

Το όνομά του είναι ένα από τα 72 ονόματα που είναι χαραγμένα στον Πύργο του Άιφελ.

Ο μύθος με τις μπανιέρες και τις τουαλέτες

Η δημοφιλής ιδέα ότι το νερό στις μπανιέρες ή στις τουαλέτες περιστρέφεται διαφορετικά στα δύο ημισφαίρια εξαιτίας του φαινομένου Κοριόλις είναι ουσιαστικά μύθος. Γιατί είναι μύθος: Η δύναμη Coriolis σε τόσο μικρή κλίμακα (όπως μια μπανιέρα ή ένας νιπτήρας) είναι απειροελάχιστη. Η κατεύθυνση της δίνης καθορίζεται σχεδόν αποκλειστικά από το σχήμα του στομίου, τις μικροσκοπικές ασυμμετρίες της λεκάνης και την αρχική κίνηση που είχε ήδη το νερό καθώς ηρεμούσε. Για να επικρατήσει η δύναμη Coriolis, θα χρειαζόταν μια τέλεια συμμετρική δεξαμενή αρκετών μέτρων, όπου το νερό θα έπρεπε να μείνει απόλυτα ακίνητο για μέρες πριν ανοίξει το σιφόνι.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...