Στις 4 Νοεμβρίου 1952, η αμερικανική τηλεόραση γράφει ιστορία. Για πρώτη φορά, ένας ηλεκτρονικός υπολογιστής χρησιμοποιείται σε τηλεοπτική κάλυψη προεδρικών εκλογών για να προβλέψει το τελικό αποτέλεσμα, αναλύοντας τα πρώτα στοιχεία της καταμέτρησης.
Πρωταγωνιστής είναι ο UNIVAC I (Universal Automatic Computer), ένας από τους πρώτους εμπορικούς ηλεκτρονικούς υπολογιστές, ο οποίος πρόκειται να επιδείξει τις δυνατότητές του μπροστά σε εκατομμύρια τηλεθεατές.
Η εκλογική αναμέτρηση διεξάγεται ανάμεσα στον υποψήφιο των Δημοκρατικών, Άντλεϊ Στίβενσον, κυβερνήτη του Ιλινόι, και τον υποψήφιο των Ρεπουμπλικανών, Ντουάιτ Αϊζενχάουερ, στρατηγό πέντε αστέρων και ανώτατο διοικητή των συμμαχικών δυνάμεων στην Ευρώπη κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Οι δημοσκοπήσεις και οι πολιτικές εκτιμήσεις της εποχής παρουσιάζουν διαφορετικές εικόνες για την έκβαση της αναμέτρησης. Σε κάθε περίπτωση, η έκταση της νίκης που πρόκειται να προβλέψει ο υπολογιστής ξεπερνά τις προσδοκίες των υπευθύνων της τηλεοπτικής μετάδοσης.
Ο UNIVAC βρίσκεται στη Φιλαδέλφεια και συνδέεται με τα στούντιο του τηλεοπτικού δικτύου CBS στη Νέα Υόρκη. Εκεί, μια ομάδα ειδικών, στην οποία συμμετέχει ο στατιστικολόγος Μαξ Γούντμπερι, έχει αναπτύξει ένα σύστημα πρόβλεψης που συνδυάζει τα πρώτα εκλογικά αποτελέσματα με στοιχεία προηγούμενων αναμετρήσεων.
Νωρίς το βράδυ, ενώ έχει καταμετρηθεί ακόμη ένα μικρό μέρος των ψήφων, ο υπολογιστής καταλήγει σε μια απροσδόκητη πρόβλεψη:
Αϊζενχάουερ: 438 εκλεκτορικές ψήφοι.
Στίβενσον: 93 εκλεκτορικές ψήφοι.
Το εντυπωσιακότερο στοιχείο είναι ότι ο UNIVAC εκτιμά τις πιθανότητες νίκης του Αϊζενχάουερ σε 100 προς 1.
Οι υπεύθυνοι του CBS δυσκολεύονται να πιστέψουν τα αποτελέσματα. Η πρόβλεψη μοιάζει υπερβολικά μονόπλευρη και επικρατεί η ανησυχία ότι κάποιο σφάλμα στους υπολογισμούς θα μπορούσε να εκθέσει το τηλεοπτικό δίκτυο.
Έτσι, αποφασίζουν να μην ανακοινώσουν αμέσως την αρχική εκτίμηση.
Στη Φιλαδέλφεια πραγματοποιούνται νέοι υπολογισμοί με πρόσθετα δεδομένα. Λίγο αργότερα, ο δημοσιογράφος Τσαρλς Κόλινγουντ ανακοινώνει στους τηλεθεατές μια πολύ πιο συγκρατημένη πρόβλεψη: οι πιθανότητες νίκης του Αϊζενχάουερ είναι πλέον 8 προς 7.
Όμως κάτι δεν πηγαίνει καλά.
Σύμφωνα με τη γνωστότερη ιστορική αφήγηση, ο Γούντμπερι ανακαλύπτει ότι κατά την εισαγωγή των νέων στοιχείων είχε προστεθεί κατά λάθος ένα μηδενικό στις ψήφους του Στίβενσον από την πολιτεία της Νέας Υόρκης.
Το σφάλμα διορθώνεται και οι υπολογισμοί επαναλαμβάνονται.
Ο UNIVAC επιστρέφει στην αρχική του εκτίμηση: 438 εκλέκτορες για τον Αϊζενχάουερ, 93 για τον Στίβενσον και πιθανότητες νίκης 100 προς 1.
Καθώς περνούν οι ώρες και καταμετρώνται περισσότερες ψήφοι, η πραγματική εικόνα των εκλογών αρχίζει να επιβεβαιώνει την πρόβλεψη της μηχανής.
Το τελικό αποτέλεσμα είναι:
Αϊζενχάουερ: 442 εκλεκτορικές ψήφοι.
Στίβενσον: 89 εκλεκτορικές ψήφοι.
Ο UNIVAC είχε αποκλίνει μόλις κατά τέσσερις εκλεκτορικές ψήφους για κάθε υποψήφιο, διαφορά που αντιστοιχούσε περίπου στο 0,75% του συνολικού αριθμού των 531 εκλεκτόρων.
Αργότερα εκείνο το βράδυ, το CBS αναγνωρίζει δημόσια ότι ο υπολογιστής είχε προβλέψει με εντυπωσιακή ακρίβεια το αποτέλεσμα αρκετές ώρες νωρίτερα, αλλά οι υπεύθυνοι είχαν διστάσει να εμπιστευτούν την αρχική του εκτίμηση.
Το περιστατικό γίνεται ορόσημο στην ιστορία της πληροφορικής και της στατιστικής ανάλυσης. Η τηλεοπτική εμφάνιση του UNIVAC συμβάλλει καθοριστικά στην εξοικείωση του αμερικανικού κοινού με τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές, ενώ στις προεδρικές εκλογές του 1956 τα μεγάλα τηλεοπτικά δίκτυα χρησιμοποιούν πλέον υπολογιστικά συστήματα για την ανάλυση των αποτελεσμάτων.
Η ιστορία του UNIVAC δεν είναι μόνο η ιστορία μιας εντυπωσιακά επιτυχημένης πρόβλεψης. Είναι και μια πρώιμη υπενθύμιση ότι η ανθρώπινη διαίσθηση μπορεί να δυσκολεύεται να αποδεχτεί τα αποτελέσματα μιας μαθηματικής ανάλυσης, ακόμη κι όταν αυτά αποδεικνύονται σωστά.
Το 1952, ο υπολογιστής είχε κάνει σωστά τη δουλειά του. Εκείνοι που δεν ήταν ακόμη έτοιμοι να τον εμπιστευτούν ήταν οι άνθρωποι.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου