Οι Oksapmin, ένας λαός των ορεινών περιοχών της Παπούα Νέας Γουινέας, ανέπτυξαν ένα εντυπωσιακό σύστημα αρίθμησης στο οποίο το ίδιο το ανθρώπινο σώμα λειτουργεί ως αριθμητήριο. Η παραδοσιακή ακολουθία περιλαμβάνει 27 διαδοχικά σημεία του σώματος. Η μέτρηση αρχίζει από τον αντίχειρα του ενός χεριού, συνεχίζει στα υπόλοιπα δάχτυλα, στον καρπό, στο αντιβράχιο, στον αγκώνα, στον δικέφαλο και στον ώμο, ανεβαίνει προς τον λαιμό, το αυτί και το μάτι και φτάνει στη μύτη, που αντιστοιχεί στο 14. Από εκεί ακολουθεί συμμετρικά την άλλη πλευρά του σώματος και ολοκληρώνεται στο μικρό δάχτυλο του άλλου χεριού, στο 27. Η φορά δεν είναι υποχρεωτική· η μέτρηση μπορεί να αρχίσει από οποιαδήποτε πλευρά.
Παρότι το σύστημα περιγράφεται μερικές φορές ως «βάση 27», αυστηρότερα δεν πρόκειται για θεσιακό αριθμητικό σύστημα όπως το δεκαδικό. Κάθε αριθμός συνδέεται με μια συγκεκριμένη θέση πάνω στο σώμα. Αν χρειαζόταν να συνεχιστεί η μέτρηση πέρα από το 27, οι Oksapmin μπορούσαν να επανέλθουν σε προηγούμενα σημεία του σώματος και να συνεχίσουν την ακολουθία. Παραδοσιακά, η ολοκλήρωση των 27 σημείων μπορούσε να συνοδεύεται από την έκφραση «tit fu!» και χαρακτηριστική κίνηση των χεριών.
Το σύστημα έγινε ιδιαίτερα γνωστό μέσα από τις ανθρωπολογικές και ψυχολογικές έρευνες του Geoffrey B. Saxe, ο οποίος πραγματοποίησε επιτόπια έρευνα στους Oksapmin το 1978, 1980 και 2001. Οι μελέτες του έδειξαν επίσης πώς, μετά την επαφή με τον δυτικό κόσμο —η πρώτη καταγεγραμμένη επαφή ανάγεται στο 1938— το παραδοσιακό σύστημα προσαρμόστηκε σε νέες ανάγκες, ακόμη και σε υπολογισμούς με χρήματα. Πρόκειται για ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα του πόσο διαφορετικούς δρόμους μπορούν να ακολουθήσουν οι ανθρώπινες κοινωνίες για να αναπαραστήσουν και να χειριστούν τους αριθμούς.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου