#Σανσημερα
Γεννήθηκε ο φυσικός Edward Teller
«Η φυσική δεν είναι απλώς γνώση· είναι τρόπος σκέψης.»
Edward Teller
Ο Edward Teller (1908 – 2003) γεννήθηκε στην Ουγγαρία το 1908 και από νωρίς φάνηκε η εξαιρετική του διανοητική ικανότητα. Σπούδασε φυσική στη Γερμανία, αλλά η άνοδος του ναζισμού τον ανάγκασε να φύγει το 1933, εγκαθιστώντας τον πρώτα στο Λονδίνο και αργότερα στην Ουάσινγκτον, D.C. Η ζωή του συνδύαζε επιστήμη και περιπέτεια· διηγούνταν πως κατά τη διάρκεια των σπουδών του στη Γερμανία περνούσε ατέλειωτες ώρες σε καφετέριες συζητώντας για θεωρίες του ατόμου, φλερτάροντας με τις πιο τολμηρές ιδέες της φυσικής.
Κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, Teller εντάχθηκε στο μυστικό πρόγραμμα του Λος Άλαμος, όπου συμμετείχε στην ανάπτυξη της πρώτης ατομικής βόμβας. Παρά την τεράστια πίεση, είχε μια συνήθεια να περπατάει για ώρες στους λόφους γύρω από το εργαστήριο, σκεπτόμενος εξισώσεις και ταυτόχρονα αναζητώντας ηρεμία· οι συνάδελφοί του τον περιέγραφαν ως έναν άνθρωπο που ζούσε μέσα στις θεωρίες του αλλά δεν έχανε ποτέ το πηγαίο χιούμορ του.
Μετά τον πόλεμο, η αφοσίωσή του στράφηκε στη δημιουργία της βόμβας υδρογόνου. Ο Teller ήταν γνωστός για την εμμονή του με τη λεπτομέρεια και την ακρίβεια· κατά τη διάρκεια των πρώτων δοκιμών, ενώ όλοι ήταν υπερ-σοβαροί και αγχωμένοι, άρχισε να κάνει μικρά πειράματα με ένα χάρτινο αεροπλανάκι μέσα στο εργαστήριο, μετρώντας την τροχιά του και σχολιάζοντας με χιούμορ πόσο «αεροδυναμική» ήταν η καμπύλη του. Οι συνάδελφοί του, στην αρχή σοκαρισμένοι, σύντομα ξέσπασαν σε γέλια, και το πείραμα με τα χαρτοαεροπλανάκια έγινε θρύλος στο Λος Άλαμος. Η πρώτη πυροδότηση της βόμβας υδρογόνου το 1952 τον καθιέρωσε ως «πατέρα της βόμβας υδρογόνου».
Η προσωπικότητα του Teller, όμως, δεν ήταν χωρίς αντιπαραθέσεις. Η δυσμενής του μαρτυρία στην ακρόαση για την άδεια ασφαλείας του Robert Oppenheimer του στοίχισε την εκτίμηση πολλών συναδέλφων του και δημιούργησε έντονες συζητήσεις στην επιστημονική κοινότητα. Παρά τις αντιπαραθέσεις, ήταν ένας άνθρωπος που πίστευε βαθιά στην επιστήμη και στην προτεραιότητα της εθνικής ασφάλειας, κάτι που συχνά τον έφερνε σε ηθικές συγκρούσεις αλλά καθόρισε την πορεία της τεχνολογίας και της επιστήμης του 20ού αιώνα.
Πέρα από τα εργαστήρια και τις βόμβες, ο Teller λάτρευε τη μουσική και το πιάνο, λέγοντας ότι η σύνθεση ενός μουσικού κομματιού και η λύση ενός δύσκολου φυσικού προβλήματος έχουν κοινή λογική και αρμονία. Ήταν γνωστός για τα πειράγματα και το χιούμορ του με συναδέλφους, ακόμα και στις πιο αγχωτικές στιγμές.
Ο Edward Teller πέθανε στις 9 Σεπτεμβρίου 2003, αφήνοντας πίσω του μια πολυσχιδή κληρονομιά· επιστημονική, ηθική και προσωπική. Ήταν ένας άνθρωπος που έζησε τη ζωή του στο όριο της γνώσης και της φαντασίας, ένας δημιουργός που άλλαξε τον κόσμο, αλλά και μια προσωπικότητα που συνεχίζει να προκαλεί σκέψη και συζήτηση για τα όρια της επιστήμης και της ευθύνης.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου